GREENWORKS ALGEMEEN

GREENWORKS ALGEMEEN

GREENWORKS: BEWUST KIEZEN VOOR DUURZAAM EN COMFORTABEL

DE TIJD DAT DUURZAAM BOUWEN VOORAL WERD GEASSOCIEERD MET SCHAPENWOL EN STROBALEN IS DEFINITIEF VOORBIJ. RAAB KARCHER HEEFT GROEN (VER)BOUWEN VANZELFSPREKEND GEMAAKT DOOR HET INITIATIEF TE NEMEN EN EEN BELANGRIJKE ONTWIKKELING OP GANG TE BRENGEN. VOOR MENSEN MET BOUW- OF RENOVATIEPLANNEN IS GROEN DENKEN NOOIT EENVOUDIGER GEWEEST. GREENWORKS EN HET MULTICOMFORT PROGRAMMA MAKEN HET JE GEMAKKELIJK OM DUURZAAMHEID EN WOONCOMFORT TE COMBINEREN.

n de winkel van Raab Karcher zijn de Greenworks producten direct herkenbaar aan het groene logo. De blauwe comfort iconen informeren je meteen over de effecten van het product op wooncomfort. Simpeler kan het niet, en je hebt de garantie dat deze producten voldoen aan bijzonder strenge criteria. Greenworks ver- telt je in een oogopslag over de impact van materialen op het milieu en jouw persoonlijke leefomgeving. Dat is een geruststellende gedachte. We zijn tenslotte vaak binnenshuis, en dus is het goed om precies te weten waarvoor je kiest.

Raab Karcher biedt met Greenworks mooie en betaalbare bouw- en installatieproducten met een gegarandeerd minimale milieubelasting. Het is niet overdreven om te stellen dat Greenworks een revolutie in de Nederlandse bouwwereld heeft veroorzaakt. De bouwsector is van huis uit conservatief.
Dat is goed verklaarbaar, want we hebben het over investeringen in onze woningen voor de lange termijn. Dan waai je niet met alle winden mee, want trends kunnen achteraf hypes blijken, en vergissingen kunnen forse financiële gevolgen hebben. Green- works maakt een einde aan alle zoek- en giswerk.

DUIDELIJKE INFORMATIE
Gerhard Hospers, adjunct-directeur van Greenworks, vertelt over de oorsprong van het duurzaamheids- label voor bouwproducten. “We kregen regelmatig vragen uit de markt over milieuvriendelijke producten, en in 2009 hebben we besloten om de handschoen op te pakken. We zijn begonnen met de ontwikkeling van het concept in samenwerking met de Rijksoverheid. Die wilde aanscherping van de eisen in het Bouwbesluit. Wij willen duurzaamheid op een pragmatische manier naar de bouwsector brengen.”

Het Greenworks label kwam tot stand met rekenin- strumenten die al zijn ingeburgerd in de bouw, zoals GPR Gebouw en BREEAM-Nl. Bij elk Greenworks- product hoort een informatieblad met uitgebreide informatie over grondstoffen, productie, verpakking en toepassing.

Ook vermeldt het duidelijk de certifi- ceringen en keurmerken die van toepassing zijn, zoals FSC, PEFC, of C2C. Alle duurzame eigenschappen leiden tot een score van maximaal 20. Daarnaast tonen de blauwe iconen de kenmerken op aspecten als luchtkwaliteit, thermisch comfort, geluidsisolatie en andere factoren die van invloed zijn op het wooncomfort.

HELE LEVENSCYCLUS
Greenworks werd in 2011 gelanceerd en is in 2018 al goed voor meer dan 43 procent van de omzet van Raab Karcher. Steeds meer fabrikanten en leveran- ciers zien hun producten nu graag zo snel mogelijk opgenomen in het Greenworks-assortiment. Hospers: “Voor sommigen betekent dat een paar kleine aanpassingen, omdat hun producten al duur- zamer waren dan gedacht. Bij veel anderen moet er van alles op de schop, want dit is hét duurzaamheidslabel van de bouwsector, en de lat ligt hoog. We kijken naar de totale levenscyclus van producten: van grondstoffen tot energiegebruik, van productie en verwerking tot de mate waarin materialen later opnieuw kunnen worden gebruikt.”
Als een product de toetsing doorstaat, is aangetoond dat het duurzaam is. Dat heeft een vliegwieleffect op de markt voor bouwproducten, want waarom zou je nog kiezen voor een niet-duurzaam product als de prijs ook nog vergelijkbaar is? Groen bouwen, installeren en verbouwen is vanzelfsprekend geworden. Het vraagt wel om een totaalbenadering en begint al bij de keuze voor producten die je uiteindelijk niet meer terug ziet, zoals funderings- en isolatiemateriaal. Raab Karcher helpt je het overzicht te bewaren en bewust te kiezen voor producten die bij jouw woonwensen passen.

 GROENE TOEKOMST ALGEMEEN

DE GROENE TOEKOMST VAN BOUWEN EN VERBOUWEN

ET NIEUWE BOUWEN STELT NIEUWE EISEN, EN DE ONTWIKKELINGEN GAAN SNEL. DE TOEKOMST IS IN ELK GEVAL GROEN, DUS LIGT HETVOOR DE HAND DAT JE DUURZAAM GAAT (VER)BOUWEN. INGEWIKKELD HOEFT DAT ZEKER NIET TE ZIJN. RAAB KARCHER VERDUURZAAMT MET GREENWORKS HETASSORTIMENT EN HELPT JE MET ALLE KENNIS EN INFORMATIE DIE JE NODIG HEBT.

In 2020 zal meer dan de helft van het Raab Karcherassortiment het Greenworkslabel dragen. Dat geeft aan dat de omslag echt gaande is, maar de ambities reiken verder dan vergroening van het aanbod. Er is nog veel werk aan de winkel als het gaat om duurzaamheid in de bouw. Raab Karcher wil zich profileren als kenniscentrum voor bouwprofessionals én consumenten, zegt Greenworks adjunct-directeur Gerhard Hospers. “We hebben heel deskundige medewerkers in alle vestigingen. En iedereen die meer wil leren over het nieuwe bouwen is van harte welkom bij een training aan een Greenworks Academy.”

GREENWORKS ACADEMIES
Duurzaam bouwen krijgt de laatste jaren volop aandacht. Niet alleen fabrikanten en leveranciers komen in beweging, ook vakmensen in de bouw. Zij krijgen regelmatig vragen over hun kennis en benadering van duurzaam bouwen. De meeste vakmensen zijn al vertrouwd met Greenworks. Steeds meer van hen kiezen voor certificering door trainingen aan één van de Greenworks Academies in Amsterdam, Apeldoorn of Breda. Deze scholen voor duurzaam bouwen bieden vak- en thematrainingen aan, maar ook seminars en maatwerktrainingen.De trainingen dragen ertoe bij dat verschillende partijen in de bouw elkaar beter gaan begrijpen en effectiever samenwerken. Sinds kort is er ook een Academy on Tour-programma dat thema’s op locatie uitdiept. De Greenworks Academies werken samen met meer dan zestig partijen om kennis over te dragen. De nauwe samenwerking van Raab Karcher met de groothandels Wasco en Oosterberg maakt van installatietechniek een integraal onderdeel.

ENERGIENEUTRAAL BOUWEN
Het Bouwbesluit, binnenkort het ‘Besluit bouwwerken leefomgeving’ (Bbl), is altijd uitgangspunt. Het bevat voorschriften over de veiligheid en bruikbaarheid van een gebouw, maar ook over de gezondheids- en milieuaspecten, waaronder energiezuinigheid. De regels worden steeds verder aangescherpt, in 2018 nog wat betreft duurzaamheid van bouwmaterialen bij nieuwbouw. Ook de normen voor energiegebruik schuiven op. Een paar jaar geleden gold het passiefhuis nog als het hoogst haalbare. Energieneutraal bouwen en Nul op de Meter gaan verder en zullen de norm worden. Een energieneutrale woning wekt zelf de gebouwgebonden energie op, dus de energie die nodig is voor bijvoorbeeld verwarming en ventilatie van je huis bij een normaal leefpatroon. Nul op de Meter gaat nog een stap verder. Hier gaat het om een woning die naast de gebouwgebonden energie ook nog de gebruikersgebonden energie opwekt, dus voor het huis én het huishouden.

BETER EN BETROUWBAARDER
Er verandert nogal wat in de bouw, ook in de regels rondom kwaliteitsborging. Gerhard Hospers: “Als het gaat om bijvoorbeeld luchtdicht bouwen, is de kennis in de markt nog niet optimaal. Het Bouwbesluit stelt minimale kwaliteitseisen, maar die worden vaak niet gehaald.

Gemiddeld zijn er bij een Nederlandse nieuwbouwwoning 21 opleverpunten. Het zal steeds beter en betrouwbaarder worden, want een voorgestelde verandering in de wetgeving draait de bewijslast om. De consument of opdrachtgever hoeft niet meer aan te tonen dat het geleverde niet aan de bouwregels voldoet; het is voortaan de aannemer of installateur die moet aantonen dat het werk wél aan de eisen voldoet. Wij willen de kennis die hiervoor nodig is graag doorgeven aan aannemers en installateurs. De consument mag tenslotte verwachten dat die weet waar hij mee bezig is.”

BOUWDOSSIER EN MPG-BEREKENING
Voor en tijdens de bouw moet binnenkort een bouwdossier worden bijgehouden, zodat naderhand precies te zien is of alles voldoet aan de wet- en regelgeving en de afspraken met de opdrachtgever. Sinds 1 januari 2018 is voor een omgevingsvergunning voor nieuwbouw met een bruto vloeroppervlakte van meer dan 100 m2 een MPG-berekening (MilieuPrestatie Gebouwen) nodig. Hiermee worden de zogenaamde schaduwkosten van materialen inzichtelijk. Gebouwdelen als gevels, vloeren en installaties vormen de hoofdmoot. Een handige rekentool vind je op de Raab Karcher website.

GASLOOS BOUWEN
Nederland moet in 2050 CO2-neutraal zijn, en gaat mede daarom van het gas af. Sinds 1 juli 2018 worden geen bouwvergunningen meer afgegeven voor woningen met een gasaansluiting. Ook dat betekent een grote verandering, want alle Nederlanders zijn vertrouwd met aardgas, en alle toekomstige nieuwbouwwoningen zullen gasloos zijn. Toch zijn er ook lichtpuntjes voor wie nu al weemoedig wordt over het oude en vertrouwde gasfornuis. Stroom kost minder dan gas en er valt flink op de energierekening te besparen, ook als je voorlopig nog niet volledig gasloos woont. Zo kun je overschakelen naar een inductiekookplaat, of naar een zonneboiler en warmtepomp. Je kunt je woning beter isoleren, vaak met subsidie, om je gasverbruik terug te dringen.

DUURZAAMHEID ALS NORM
Zonnepanelen leveren nu al een flinke bijdrage aan de beoogde vergroening van bouwen en wonen. Gerard Hospers besluit: “Duurzaamheid moet gemeengoed worden, en we zijn nu goed op weg in Nederland. De beleving verschilt nogal eens, merken we bij Greenworks, maar er is geen twijfel over de ontwikkelingen op de lange termijn. Als consument en opdrachtgever heb je feitelijk de touwtjes in handen en kun je in belangrijke mate bijdragen aan een groene toekomst. Bij Raab Karcher vind je de ideeën en producten, en medewerkers die graag adviseren vanuit praktische kennis en ervaring. Kom eens in een bouwshop kijken en laat je inspireren door het nieuwe bouwen en verbouwen!”

 GROENE TOEKOMST ALGEMEEN

Project Milestone 3D geprinte woningen

Gemeente Eindhoven, TU Eindhoven en de bedrijven Van Wijnen, Vesteda, Saint Gobain-Weber Beamix en Witteveen+Bos gaan het eerste bewoonbare huis realiseren dat rechtstreeks uit de printer komt rollen. De woning wordt de eerste van vijf woningen van 3D-geprint beton, die de komende jaren neergezet worden in de Eindhovense nieuwbouwwijk Meerhoven. De huizen van het project, met de naam Project Milestone, worden na elkaar gerealiseerd, terwijl onderzoek naar de techniek in ontwikkeling blijft.

at betekent ook meer Project Milestone kan met recht om vele redenen als mijlpaal worden gezien. Niet alleen vanuit het oogpunt van de technologie en de bouwers, maar ook vanuit het ontwerp, de gemeente, de toekomstige bewoner en de verhuurder. Als de eerste bewoner begin 2019 de sleutel krijgt, staat er een thuis dat aan alle comfortwensen tegemoet komt. Duurzaam gemaakt en energiezuinig, maar ook een behaaglijk, licht en stil huis. In een fantastische natuurlijke bosrijke omgeving.

DISRUPTIEF
Uiteindelijk zal het project vijf huizen tellen, waarbij zowel de technologie van het printen als het ontwerp van de woning steeds complexer zal worden. Wordt de gelijkvloerse eerste woning nog off-site geprint, de twee verdiepingen tellende vijfde woning zal geheel on-site worden vervaardigd. De ontwikkeling van de 3D-beton printtechniek zal dan ook prachtig waarneembaar zijn. Voor de samenwerkende partners is Milestone echter nadrukkelijk geen experiment. Zij zien de ontwikkeling als een omvangrijke innovatie die disruptief kan zijn voor de (woning)bouwsector. Beton is immers het meest gebruikte bouwmateriaal ter wereld.

Het ontwerp van Houben / Van Mierlo architecten staat niet alleen als een huis, het futuristisch design is er eveneens in geslaagd om tijdloos te zijn. Het ontwerp vloeit voort uit de typische mogelijkheden van de nieuwe techniek. De 3D-printtechniek geeft namelijk vormvrijheid, waar traditioneel beton heel rigide is qua vorm. Die vormvrijheid is hier gebruikt om een ontwerp te maken waarmee de woningen natuurlijk opgaan in hun bosrijke omgeving, als zwerfkeien. Alsof de vijf gebouwen zijn achtergelaten en altijd al hebben gestaan in deze bosrijke oase.

BOSRIJK
De woningen komen te staan in Bosrijk, in de wijk Meerhoven. Bosrijk wordt ontwikkeld als ‘beeldentuin’, met hoogwaardige, ambitieuze architectuurprojecten geplaatst als sculpturen in een continu landschap. Deze beeldentuin is natuurlijk niet louter om naar te kijken, maar ook om actief van te genieten. De ultieme Bosrijkenaar zit dan ook niet achter de geraniums in zijn woning, maar is een ‘urban cowboy’ of ‘stadsnomade’ die zijn huis kiest als uitvalsbasis voor een dynamisch leven vol werk, recreatie en natuurbeleving in een bijzonder landschappelijke omgeving.

De huizen worden na elkaar gerealiseerd, terwijl onderzoek naar de techniek in ontwikkeling blijft. Dat betekent dat elke nieuwe woning kan profiteren van voortschrijdende inzichten en kennis. Zo zal de eerste vrijstaande woning een gelijkvloerse woning worden die off-site wordt geprint. De volgende woning moet twee woonlagen krijgen en on-site worden gerealiseerd. Voor de samenwerkende partners is Milestone echter nadrukkelijk geen experiment. Zij zien de ontwikkeling als een omvangrijke innovatie die disruptief kan zijn voor de (woning)bouwsector. Beton is immers het meest gebruikte bouwmateriaal ter wereld

BIJZONDERE VORMEN
Bij de ontwikkeling van Milestone hebben de partners hoge ambities qua ruimtelijke en architectonische kwaliteit én qua duurzaamheid, zoals aardgasloos bouwen. Het bijzondere ontwerp van Houben/Van Mierlo architecten – geïnspireerd op zwerfkeien in een groen landschap – is een direct resultaat van de mogelijkheden die 3D-betonprinten biedt. Deze techniek geeft namelijk de vrijheid om ronde en andere ongebruikelijke bouwvormen te maken waar traditioneel beton rigide is. mogelijkheden om maatwerk voor bewoners te kunnen leveren.

De vijf Eindhovense woningen zullen daadwerkelijk in gebruik genomen worden, en dat is een wereldprimeur. Dat betekent onder meer dat de woningen moeten voldoen aan de geldende bouwvoorschriften en aan de eisen die bewoners van nu stellen aan zaken als indeling, comfort, betaalbaarheid en kwaliteit. In 2019 zal de eerste betaalbare 3D-geprinte huurwoning bewoonbaar zijn.

TROEVEN IN HANDEN
Beton is al decennia het meest gebruikte bouwmateriaal ter wereld. Iedereen is ermee bekend, weet hoe het eruit ziet, waar het voor gebruikt wordt en hoe het verwerkt wordt. In dit bekende beeld komt nu verandering. Sinds 2015 wordt geëxperimenteerd met het 3D-printen van beton. Dat lijkt op het eerste oog verrassend, want de finesse die komt kijken bij printen past niet bij het plompe karakter van beton. Toch heeft 3D-geprint beton allerlei troeven waardoor het een grote toekomst kan hebben.

DAAR WAAR NODIG
Een van die troeven is dat de betonprinter de mogelijkheid heeft om alleen daar beton te leggen waar het constructief nodig is. Traditioneel gestort beton is massief, en bevat veel meer beton dan constructief nodig is. Daardoor wordt meer beton gebruikt, wat slecht is voor de CO2-uitstoot, want bij de productie van cement komt erg veel van dit broeikasgas vrij.

 


NIEUWE VORMEN

Het 3D-printen van een ingewikkelde vorm in beton is voor de printer niet ingewikkelder of duurder dan een rechte vorm. Dit biedt kansen voor vormgeving, efficiency en duurzaamheid. Met 3D-betonprinten worden zeer fijne betonstructuren mogelijk. Bij het traditioneel storten van beton bepaalt de bekisting de uiteindelijke vorm van beton. Met betonprinten kunnen bouwers straks betonnen details zo klein als een erwt maken, en ronde, holle of bolle vormen. Hierdoor worden betonnen gebouwen en constructies met hele nieuwe vormen mogelijk.

INTEGRATIE
Een nieuwe mogelijkheid is het printen van verschillende soorten, kwaliteiten en kleuren beton, en dat allemaal in één integraal product. Daarmee kan bijvoorbeeld een complete wand geprint worden, met alle benodigde functionaliteiten. Zo’n wand kan met vezels of ijzerdraad versterkt worden of voorzien worden van een actieve isolerende laag beton voor de warmte. Ook is het mogelijk om aan de buitenkant vuilafstotend beton te printen zodat de gevel schoon blijft. Of aan de binnenkant een laag aanbrengen die zorgt voor een prettige akoestiek. Daarnaast kunnen de benodigde sparingen en interne afvoerleidingen van waterdicht beton direct aangebracht worden. Hierdoor verloopt het bouwproces veel efficiënter en sneller.

Nog een troef is de mogelijkheid om individuele klantwensen te verwerken. Een afwijkende uitvoering brengt immers weinig kosten met zich mee.
Het 3D-printen van beton creëert ook de mogelijkheid om slimme componenten direct op de juiste plaats in de constructie in te brengen. Denk aan draadloze sensoren voor temperatuur, verlichting of beveiliging. Die kunnen direct tijdens het printproces geïncorporeerd worden, in plaats van achteraf. Dat bespaart tijd en geld.

Ook voor de vakman heeft betonprinten voordelen. Traditioneel verwerken van beton is zwaar en belastend werk. Het trillen van gestort beton en het vlechten van stalen wapeningsnetten is zwaar. Deze activiteiten zijn voor 3D-geprint beton niet nodig.

INNOVATIE VANAF DE START
Weber Beamix is sinds 1965 een toonaangevend producent en leverancier aan de woning- en utiliteitsbouw, de industrie en de civiele bouw. Ook toen was er al sprake van innovatie, want tijdens de bouw van het futuristische Evoluon in Eindhoven kwam de betonmortelfabriek Beatrix met een revolutionaire oplossing: droge mortel zorgde voor hogere en constante kwaliteit, snellere en efficiëntere verwerking en bovendien minder afval op de bouw.

Niet veel later kwamen onder de merknaam Beamix de eerste drie premix-mortels in zakken op de markt: geel-groen voor zandcement, geel-rood voor betonmortel en geel-blauw voor metselmortel. Deze kleurencombinaties zijn later – net als premix – de norm geworden. Weber Beamix vernieuwt voortdurend en is misschien wel het meest gekopieerde bedrijf in de branche. Veel mortelsoorten die nu gemeengoed zijn, werden in eerste instantie door Weber Beamix gelanceerd.
Sprekende voorbeelden zijn doorstrijkmortel, het sneldrogende Cebarpoeder als reparatiemortel en, na ruim 20 jaar ontwikkeling, de Vloeibare ZandCement (VZC). Ook met de mortels voor betonprinten heeft het bedrijf veel ervaring. Al in 2005 bouwde Weber Beamix met een 3D-printer een stabiele 2,5 meter hoge muur van mortel. De samenstelling van deze speciale mortels is een goed bewaard geheim. Weber Beamix maakt sinds 2008 deel uit van de Saint-Gobain groep.